Jak pomóc przyjaciółce w trudnych chwilach? Praktyczny przewodnik

Kiedy bliska nam osoba przechodzi przez trudny okres, naturalnie chcemy jej pomóc. Często jednak brakuje nam konkretnych narzędzi i wiemy, że "dobre chęci" to za mało. Ten artykuł to praktyczny przewodnik, który dostarczy Ci sprawdzonych, empatycznych wskazówek, jak wspierać przyjaciółkę w kryzysie od bolesnego rozstania, przez żałobę, aż po wyzwania związane z kryzysem psychicznym.

Jak mądrze wspierać przyjaciółkę w trudnych chwilach

Wspieranie przyjaciółki w trudnych chwilach to sztuka, która wymaga przede wszystkim empatii, obecności i głębokiego zrozumienia. Z mojego doświadczenia wiem, że często, w dobrej wierze, próbujemy zasypać bliską osobę "dobrymi radami" lub pocieszyć na siłę. Niestety, takie podejście rzadko przynosi ulgę. Zamiast tego, skupienie się na akceptacji jej uczuć i byciu po prostu obok, bez oceniania i minimalizowania problemu, okazuje się znacznie cenniejsze. To właśnie w tych trudnych momentach przyjaciółka potrzebuje poczuć, że jej ból jest widziany i ważny, a nie, że powinna się go jak najszybzej pozbyć.

Zrozumienie Twojej roli: nie jesteś terapeutą, jesteś przyjacielem

Kiedy przyjaciółka przeżywa kryzys, łatwo jest wpaść w pułapkę myślenia, że musimy ją "naprawić" lub znaleźć dla niej rozwiązanie. Pamiętaj jednak, że Twoja rola jako przyjaciela jest inna niż rola terapeuty. Nie jesteś od tego, by diagnozować, leczyć czy prowadzić terapię. Twoim zadaniem jest oferowanie wsparcia emocjonalnego i praktycznego bycie ramieniem, na którym może się oprzeć, uchem, które wysłucha, i ręką, która pomoże w codziennych sprawach. Jeśli sytuacja jest poważna i wykracza poza Twoje możliwości, kluczowe jest delikatne zasugerowanie pomocy specjalisty, co omówię później. To wyraz troski, a nie rezygnacji.

Fundament wsparcia czyli jak być obok

Wspieranie zaczyna się od najprostszej, a zarazem najtrudniejszej rzeczy: bycia obok. Wiem, że to brzmi banalnie, ale często zapominamy, jak potężna jest sama obecność. Aktywne słuchanie, bez przerywania i z prawdziwym zaangażowaniem, to podstawa. Kiedy przyjaciółka mówi o swoim bólu, nie musisz mieć gotowej odpowiedzi. Wystarczy, że jej pokażesz, że jesteś, że słuchasz i że jej doświadczenia są dla Ciebie ważne. To buduje zaufanie i poczucie bezpieczeństwa.

Jak słuchać aktywnie, by przyjaciółka czuła się zrozumiana

Aktywne słuchanie to coś więcej niż tylko słyszenie słów. To proces, w którym całą swoją uwagę poświęcasz drugiej osobie. Oto kilka wskazówek, które pomogą Ci w tym:

• Nie przerywaj: Pozwól jej mówić tak długo, jak potrzebuje, nawet jeśli pojawiają się pauzy.
• Nie oceniaj: Powstrzymaj się od osądów, krytyki czy wyrażania własnych opinii na temat jej sytuacji.
• Skup się na niej: Odłóż telefon, wyłącz telewizor, utrzymuj kontakt wzrokowy (jeśli jest to dla niej komfortowe).
• Parafrazuj: Czasem powtórz to, co usłyszałaś, swoimi słowami, aby upewnić się, że dobrze zrozumiałaś ("Rozumiem, że czujesz się teraz bardzo samotna?").
• Zadawaj otwarte pytania: Zachęcaj do dalszej rozmowy pytaniami, które wymagają więcej niż "tak" lub "nie" ("Co czujesz w związku z tym?", "Co jest dla Ciebie teraz najtrudniejsze?").

Milczenie, które leczy: kiedy po prostu być obok

Czasem słowa są zbędne, a nawet mogą przeszkadzać. Wiem z własnego doświadczenia, że w obliczu ogromnego bólu, milcząca obecność może być najbardziej pocieszająca. Nie musisz wypełniać każdej ciszy. Po prostu bądź obok, trzymaj za rękę, przytul, jeśli czujesz, że to właściwe. Pozwól jej płakać, jeśli tego potrzebuje. Samo poczucie, że nie jest sama i że ktoś jest gotów z nią wytrwać w tym trudnym momencie, jest nieocenione. To pokazuje, że akceptujesz jej ból i nie próbujesz go "naprawić".

Walidacja uczuć: magiczne słowa, które otwierają serce

Walidacja uczuć to jeden z najpotężniejszych sposobów na okazanie wsparcia. Chodzi o to, by pokazać przyjaciółce, że jej emocje są zrozumiałe, uzasadnione i akceptowane, nawet jeśli Ty sama nie czujesz tego samego. Kiedy walidujesz jej uczucia, zmniejszasz jej poczucie osamotnienia i pokazujesz, że jej ból jest realny i ważny. To magiczne słowa, które otwierają serce, bo dają przestrzeń na przeżywanie tego, co trudne, bez poczucia winy czy wstydu.

Co to znaczy akceptować emocje i dlaczego to kluczowe

Akceptowanie emocji przyjaciółki oznacza, że pozwalasz jej czuć to, co czuje, bez próby zmiany, oceniania czy umniejszania. Niezależnie od tego, czy jest to złość, smutek, strach czy frustracja wszystkie te emocje są ważne i mają prawo istnieć. Kiedy akceptujesz jej emocje, tworzysz dla niej bezpieczną przestrzeń, w której może być autentyczna. To niezwykle ważne, ponieważ w trudnych chwilach często czujemy się winni za to, co czujemy, a akceptacja ze strony bliskiej osoby jest jak balsam na duszę.

Przykłady zwrotów, które mówią "Widzę i rozumiem Twój ból"

Zamiast mówić "Nie martw się", spróbuj użyć tych zwrotów, które walidują uczucia i pokazują prawdziwe zrozumienie:

• "Widzę, że jest ci teraz bardzo ciężko."
• "To musi być dla ciebie niezwykle trudne doświadczenie."
• "Rozumiem, dlaczego czujesz się tak zraniona/zła/smutna."
• "Masz pełne prawo czuć to, co czujesz."
• "To zupełnie naturalne, że w takiej sytuacji odczuwasz taki ból."
• "Jestem tu dla ciebie, bez względu na to, co czujesz."

Pułapki "dobrych rad" czego unikać w rozmowie

Wspierając przyjaciółkę, często wpadamy w pułapkę dawania "dobrych rad" lub używania frazesów, które, choć z pozoru pocieszające, w rzeczywistości mogą pogorszyć sytuację. Z mojego doświadczenia wiem, że osoby w kryzysie rzadko szukają gotowych rozwiązań. Szukają zrozumienia i akceptacji. Niektóre komunikaty mogą unieważniać ich cierpienie, wywoływać poczucie winy lub sprawiać, że czują się jeszcze bardziej samotne. Unikanie tych pułapek jest kluczowe dla skutecznego wsparcia.

"Nie przejmuj się" / "Inni mają gorzej" dlaczego to unieważnia jej cierpienie

Zwroty takie jak "Nie przejmuj się", "Będzie dobrze" czy "Inni mają gorzej" są jednymi z najbardziej szkodliwych. Choć wypowiadane z dobrą intencją, w rzeczywistości minimalizują problem i unieważniają uczucia osoby cierpiącej. Dają sygnał, że jej ból nie jest wystarczająco ważny, że powinna się go wstydzić lub szybko z niego wyjść. To sprawia, że przyjaciółka czuje się niezrozumiana i jeszcze bardziej osamotniona, bo jej emocje są odrzucane, zamiast akceptowane.

"Weź się w garść" / "Musisz być silna" jak to buduje poczucie winy

Komunikaty w stylu "Weź się w garść", "Musisz być silna" czy "Wyjdź do ludzi" również są pułapką. Sugerują, że przyjaciółka jest w jakiś sposób odpowiedzialna za swój stan, że powinna po prostu "chcieć" poczuć się lepiej. To buduje w niej ogromne poczucie winy i presji, której i tak już ma pod dostatkiem. Osoba w kryzysie często czuje się już wystarczająco słaba i bezsilna. Takie słowa tylko pogłębiają to uczucie, zamiast dodać jej otuchy. Pamiętaj, że każdy ma prawo do słabości i smutku.

"Wiem, co czujesz" pułapka fałszywej empatii

Nawet jeśli sama przeżyłaś podobne doświadczenia, stwierdzenie "Wiem, co czujesz" jest problematyczne. Każdy przeżywa ból na swój unikalny sposób, a Twoje doświadczenia, choć podobne, nigdy nie będą identyczne z jej. Taki zwrot może sprawić, że przyjaciółka poczuje się niezrozumiana, a nawet zbagatelizowana. Zamiast tego, lepiej jest powiedzieć: "Mogę sobie tylko wyobrazić, jak ci ciężko" lub "Nie potrafię sobie wyobrazić, co teraz przeżywasz, ale jestem tu dla ciebie". To pokazuje empatię, jednocześnie szanując jej indywidualne doświadczenie.

Udzielanie nieproszonych rad: dlaczego to najczęściej popełniany błąd

Jednym z najczęściej popełnianych błędów w procesie wsparcia jest udzielanie nieproszonych rad. Wiem, że to naturalna reakcja chcemy pomóc, więc od razu szukamy rozwiązań. Jednak osoby w kryzysie często nie szukają gotowych recept. Szukają zrozumienia, akceptacji i poczucia, że ktoś jest obok. Dawanie rad bez pytania może sprawić, że poczuje się niesłuchana, a nawet potraktowana z góry, jakbyś sugerowała, że sama nie potrafi znaleźć rozwiązania. Skupienie na empatii i byciu obok jest w tym momencie znacznie ważniejsze niż próba rozwiązania jej problemów za nią.

"Najlepszą radą, jaką możesz dać, jest ta, o którą zostaniesz poproszona. W przeciwnym razie, skup się na byciu obok."

Od słów do czynów jak konkretnie pomóc

Poza wsparciem emocjonalnym, niezwykle ważna jest konkretna, praktyczna pomoc. Kiedy ktoś przechodzi kryzys, codzienne obowiązki mogą wydawać się przytłaczające. Z mojego doświadczenia wiem, że ogólne stwierdzenia typu "dzwoń, jak czegoś potrzebujesz" rzadko skutkują. Osoba w kryzysie często nie ma siły prosić o pomoc, a nawet nie wie, czego dokładnie potrzebuje. Dlatego kluczowe jest oferowanie konkretnych, sprecyzowanych propozycji, które łatwiej jest przyjąć.

Zamiast "dzwoń, jak coś" moc konkretnych propozycji

Zamiast czekać, aż przyjaciółka poprosi o pomoc, wyjdź z inicjatywą i zaproponuj coś konkretnego. Oto kilka przykładów:

• "Zrobię ci zakupy w drodze do domu, napisz listę."
• "Ugotuję obiad na najbliższe dwa dni, co byś zjadła?"
• "Zajmę się dziećmi przez kilka godzin, żebyś mogła odpocząć/załatwić coś."
• "Pomogę ci posprzątać mieszkanie w sobotę, jeśli masz ochotę."
• "Odprowadzę/odbiorę dzieci ze szkoły w tym tygodniu."
• "Potrzebujesz, żebym odebrała coś z pralni/apteki?"
• "Przyjdę do ciebie z kawą i ciastkiem, bez presji na rozmowę, po prostu posiedzimy."

Praktyczne wsparcie w codziennych obowiązkach (zakupy, gotowanie, opieka)

Pamiętaj, że w trudnych chwilach nawet najprostsze zadania mogą wydawać się niemożliwe do wykonania. Gotowanie, sprzątanie, opieka nad dziećmi, załatwianie spraw urzędowych to wszystko wymaga energii, której w kryzysie po prostu brakuje. Oferując pomoc w tych obszarach, nie tylko odciążasz przyjaciółkę fizycznie, ale także pokazujesz, że jesteś obok w bardzo namacalny sposób. To sygnał: "Nie jesteś sama, masz mnie, by pomóc Ci przetrwać ten czas". Czasem wystarczy, że usiądziesz z nią i razem zrobicie listę rzeczy do załatwienia, a potem pomożesz jej je zrealizować.

Małe gesty o wielkiej mocy: jak regularnie okazywać troskę

Wsparcie to nie tylko wielkie gesty, ale przede wszystkim regularne, drobne dowody troski. To one pokazują przyjaciółce, że o niej pamiętasz, nawet gdy świat wokół niej pędzi dalej. Krótka wiadomość SMS z pytaniem "Jak się masz?", ulubiona kawa pod drzwiami, wysłanie zabawnego mema, który ją rozśmieszy te małe rzeczy mają ogromną moc. Utrzymują kontakt, przypominają o Twojej obecności i dają poczucie, że nie została zapomniana. To buduje poczucie bezpieczeństwa i pokazuje, że Twoje wsparcie jest stałe, a nie tylko chwilowe.

Jak reagować na konkretne kryzysy

Każdy kryzys jest inny i wymaga nieco odmiennego podejścia. Chociaż podstawowe zasady empatii i aktywnego słuchania pozostają niezmienne, warto znać specyfikę wspierania w konkretnych sytuacjach. Poniżej omówię, jak mądrze reagować na najczęściej spotykane kryzysy, z jakimi mogą mierzyć się nasze przyjaciółki.

Pomoc po bolesnym rozstaniu: jak skleić złamane serce?

Rozstanie, niezależnie od okoliczności, jest zawsze bolesne i często porównywalne do żałoby. Kiedy przyjaciółka przechodzi przez złamane serce, potrzebuje przede wszystkim zrozumienia i akceptacji jej bólu. Moim zdaniem, najważniejsze jest pozwolenie jej na przeżywanie wszystkich emocji od smutku, przez złość, po poczucie straty. Nie próbuj jej pocieszać na siłę mówiąc, że "znajdzie sobie kogoś lepszego", bo w tym momencie to nie jest dla niej istotne. Skup się na tym, by była w stanie przepracować ten ból we własnym tempie.

Czego absolutnie nie mówić osobie ze złamanym sercem

Wspierając przyjaciółkę po rozstaniu, unikaj tych zwrotów, które mogą pogorszyć jej stan:

• Krytykowanie byłego partnera: Nawet jeśli masz rację, to uderza w jej wybory i może wywołać poczucie winy.
• Pocieszanie na siłę: "Nie martw się, znajdziesz sobie kogoś lepszego" to umniejsza jej obecny ból i sugeruje, że jej wartość zależy od posiadania partnera.
• Podsycanie chęci zemsty: "Pokaż mu, co stracił!" to nie pomaga w procesie uzdrawiania, a jedynie podtrzymuje negatywne emocje.
• "To dla twojego dobra": Choć może tak być, w tym momencie nie jest to pocieszające, a wręcz irytujące.
• "Było minęło, musisz iść dalej": Dajesz sygnał, że jej żałoba jest niewłaściwa lub trwa zbyt długo.

Jak pomóc jej odbudować poczucie własnej wartości

Rozstanie często uderza w poczucie własnej wartości. Pomóż przyjaciółce zrozumieć, że rozstanie nie jest jej winą i nie świadczy o jej wartości jako osoby. Przypominaj jej o jej mocnych stronach, pasjach i sukcesach. Zachęcaj do powrotu do hobby, spotkań z innymi ludźmi (jeśli ma na to siłę) i dbania o siebie. Powiedz jej, że jest wartościowa i kochana niezależnie od statusu związku. Może to być wspólne wyjście na spacer, do kina, czy po prostu rozmowa o tym, co ją cieszyło przed związkiem. Skup się na wzmacnianiu jej wewnętrznej siły.

Wsparcie w żałobie: jak towarzyszyć w bólu po stracie?

Żałoba to jeden z najtrudniejszych kryzysów, jakich możemy doświadczyć. Kiedy przyjaciółka traci bliską osobę, musimy pamiętać, że proces żałoby nie ma ram czasowych i jest bardzo indywidualny. Nie ma "właściwego" sposobu na przeżywanie straty. Twoja rola polega na byciu obok, bez oczekiwań, bez presji na "powrót do normalności". Pozwól jej na smutek, złość, niedowierzanie na wszystkie emocje, które się pojawią. Moim zdaniem, kluczowe jest uszanowanie jej tempa i gotowości do rozmowy czy działania.

Rozmowa o zmarłym: kiedy i jak ją prowadzić?

Wiele osób unika rozmów o zmarłym, obawiając się, że przypomną przyjaciółce o bólu. Często jest wręcz przeciwnie. Jeśli przyjaciółka wyraża taką potrzebę, rozmowa o zmarłej osobie może być niezwykle terapeutyczna. Zapytaj: "Chciałabyś o nim/niej porozmawiać?". Jeśli odpowie twierdząco, słuchaj uważnie, pozwól jej dzielić się wspomnieniami, nawet jeśli są bolesne. Możesz też sama wspomnieć o zmarłym w kontekście pozytywnych wspomnień, jeśli wiesz, że to jej nie zrani. Ważne jest, aby to ona dyktowała tempo i zakres tych rozmów.

Długofalowe wsparcie: dlaczego kontakt po pogrzebie jest kluczowy

Niestety, często zdarza się, że wsparcie otoczenia maleje po pogrzebie, kiedy to właśnie wtedy osoba w żałobie najbardziej go potrzebuje. Pierwsze tygodnie są często wypełnione formalnościami i obecnością bliskich, ale potem przychodzi trudna samotność. Dlatego długofalowe wsparcie i regularny kontakt są absolutnie kluczowe. Wysyłaj wiadomości, dzwoń, proponuj spotkania nawet jeśli początkowo będzie odmawiać. Pokaż, że pamiętasz o jej stracie i że jesteś obok nie tylko w pierwszych dniach, ale także miesiącach, a nawet latach. To daje jej poczucie, że nie jest sama w swoim długotrwałym bólu.

Gdy podejrzewasz depresję lub kryzys psychiczny

Kryzys psychiczny, w tym depresja, to poważna sprawa, która wymaga szczególnej uwagi i delikatności. Jeśli podejrzewasz, że Twoja przyjaciółka zmaga się z czymś więcej niż tylko chwilowym smutkiem, Twoje wsparcie jest nieocenione. Jednak w tym przypadku, poza empatią i obecnością, kluczowe staje się delikatne, ale stanowcze zachęcanie do skorzystania z profesjonalnej pomocy. Pamiętaj, że nie jesteś w stanie zastąpić specjalisty, ale możesz być mostem do uzyskania tej pomocy.

Subtelne sygnały, których nie wolno ignorować

Zwróć uwagę na te niepokojące objawy, które mogą wskazywać na kryzys psychiczny lub depresję:

• Izolacja społeczna: Unikanie kontaktu z ludźmi, wycofywanie się z życia towarzyskiego.
• Apatia i utrata zainteresowań: Brak radości z rzeczy, które kiedyś sprawiały przyjemność, ogólna obojętność.
• Zmiany w apetycie i śnie: Znaczący wzrost lub spadek apetytu, bezsenność lub nadmierna senność.
• Przewlekłe zmęczenie i brak energii: Uczucie wyczerpania, nawet po odpoczynku.
• Poczucie beznadziei i bezwartościowości: Negatywne myśli o sobie i przyszłości.
• Trudności z koncentracją i podejmowaniem decyzji: Problemy z codziennym funkcjonowaniem.
• Wyrażanie myśli samobójczych lub rezygnacyjnych: W takiej sytuacji należy działać natychmiast.

Jak rozpoznać, że potrzebna jest pomoc specjalisty

Wsparcie przyjacielskie, choć nieocenione, ma swoje granice. Jeśli objawy kryzysu (np. apatia, przygnębienie, lęk) utrzymują się długo, znacząco wpływają na codzienne funkcjonowanie przyjaciółki, a Ty czujesz się bezradna, to znak, że potrzebna jest profesjonalna pomoc. W przypadku jakichkolwiek myśli samobójczych lub rezygnacyjnych, należy działać niezwłocznie pomóż jej skontaktować się z psychiatrą, szpitalem lub zadzwoń na numer alarmowy 112. Pamiętaj, że sugerowanie pomocy specjalisty jest wyrazem troski i miłości, a nie porażki.

Kiedy wsparcie przyjacielskie to za mało pomoc specjalisty

Wiem, że to trudny moment, gdy zdajesz sobie sprawę, że Twoje wsparcie, choć szczere, może nie wystarczyć. To naturalne, że jako przyjaciele mamy swoje ograniczenia. W takich sytuacjach, kluczowe jest delikatne zasugerowanie pomocy specjalisty psychologa lub psychiatry. To nie jest przyznanie się do porażki, ale dowód na to, że naprawdę zależy Ci na jej dobru i chcesz dla niej jak najlepszej opieki.

Jak i kiedy zacząć rozmowę o terapii lub wizycie u lekarza?

Rozmowa o terapii wymaga wyczucia. Wybierz spokojny moment, kiedy obie jesteście zrelaksowane i masz wystarczająco czasu. Zacznij od wyrażenia swojej troski i obserwacji, używając języka "ja", np.: "Martwię się o ciebie, widzę, że ostatnio jest ci bardzo ciężko i to trwa już jakiś czas. Zastanawiałam się, czy nie pomyślałaś o rozmowie ze specjalistą, który mógłby ci pomóc przejść przez to?". Podkreśl, że to nie jest oznaka słabości, ale odwagi i troski o siebie. Unikaj oskarżającego tonu.

Jak pokonać jej opór i lęk przed szukaniem pomocy?

Przyjaciółka może odczuwać opór lub lęk przed szukaniem profesjonalnej pomocy. Może obawiać się stygmatyzacji, kosztów, nieznanego. Wysłuchaj jej obaw i spróbuj je zrozumieć. Podkreśl, że terapia to bezpieczna przestrzeń, a psycholog czy psychiatra to specjaliści, którzy mają narzędzia do pomocy. Możesz opowiedzieć o pozytywnych doświadczeniach znajomych (jeśli masz takie) lub po prostu powtórzyć, że jest to wyraz troski o jej zdrowie i szczęście. Zapewnij ją, że będziesz ją wspierać na każdym etapie tego procesu.

Praktyczne wsparcie w procesie: pomoc w znalezieniu specjalisty i umówieniu wizyty

Sugerowanie pomocy to jedno, ale realne wsparcie w jej uzyskaniu to drugie. Osoba w kryzysie może nie mieć siły na samodzielne szukanie specjalisty. Oto, co możesz zrobić:

• Pomoc w znalezieniu specjalisty: Poszukaj razem z nią rekomendacji psychologów czy psychiatrów w okolicy lub online. Możesz sprawdzić opinie, specjalizacje.
• Umówienie wizyty: Zaproponuj, że zadzwonisz i umówisz wizytę za nią, jeśli czuje się na to zbyt słaba.
• Towarzyszenie na wizycie: Zapytaj, czy chciałaby, abyś poszła z nią na pierwszą wizytę, aby poczuła się bezpieczniej.
• Wsparcie logistyczne: Zaoferuj podwiezienie na wizytę lub pomoc w opiece nad dziećmi, aby mogła swobodnie pójść na spotkanie.

Przeczytaj również: Jak wzbudzić głębokie emocje u partnerki? Praktyczny przewodnik

Pamiętaj o sobie wspieraj, nie tracąc sił

Wspieranie kogoś w kryzysie to ogromne wyzwanie emocjonalne. Wiem z własnego doświadczenia, że łatwo jest zatracić się w problemach drugiej osoby i zapomnieć o własnych potrzebach. Jednak aby być skutecznym wsparciem na dłuższą metę, musisz pamiętać o sobie. Twoje siły i emocje są cenne, a ich wyczerpanie nie pomoże ani Tobie, ani Twojej przyjaciółce. Dbanie o siebie to nie egoizm, to konieczność, która pozwala Ci zachować energię i empatię.

Dlaczego dbanie o siebie nie jest egoizmem, a koniecznością

Często czujemy się winni, myśląc o sobie, gdy bliska osoba cierpi. Jednak dbanie o siebie jako osobę wspierającą jest absolutnie kluczowe. Wyobraź sobie, że próbujesz pomóc tonącej osobie, sama nie umiejąc pływać oboje możecie pójść na dno. Aby móc efektywnie wspierać przyjaciółkę, musisz mieć siłę, energię i stabilność emocjonalną. Twoje dobre samopoczucie nie jest luksusem, ale fundamentem, na którym budujesz swoje wsparcie. Pamiętaj, że nie jesteś w stanie wylać z pustego naczynia.

Jak stawiać granice, by uniknąć wypalenia emocjonalnego

Stawianie granic w relacji wspierającej jest niezbędne, aby uniknąć wypalenia emocjonalnego. Oto kilka praktycznych wskazówek:

• Określ swoje limity czasowe: Ustal, ile czasu dziennie/tygodniowo możesz poświęcić na wsparcie, nie zaniedbując własnych obowiązków i odpoczynku.
• Naucz się mówić "nie": Jeśli czujesz się przeciążona, masz prawo odmówić lub przełożyć spotkanie.
• Nie bierz na siebie jej problemów: Pamiętaj, że to jej życie i jej odpowiedzialność. Możesz wspierać, ale nie możesz rozwiązać jej problemów za nią.
• Zadbaj o własny czas: Planuj regularnie czas tylko dla siebie, na relaks, hobby, spotkania z innymi ludźmi.
• Nie czuj się winna: Pamiętaj, że masz prawo do własnego życia i szczęścia.

Gdzie Ty możesz szukać wsparcia, gdy sytuacja Cię przerasta

Jeśli czujesz, że sytuacja Cię przerasta, nie wahaj się szukać wsparcia dla siebie. Porozmawiaj z innym zaufanym przyjacielem, członkiem rodziny lub partnerem. Czasem wystarczy wygadanie się i podzielenie się swoimi obawami. Jeśli czujesz, że obciążenie jest zbyt duże, rozważ skorzystanie z pomocy psychologa. Rozmowa z profesjonalistą może pomóc Ci przepracować trudne emocje, nauczyć się radzić sobie ze stresem i wyznaczać zdrowe granice. Pamiętaj, że dbanie o swoje zdrowie psychiczne jest tak samo ważne, jak dbanie o zdrowie przyjaciółki.